مطالعه ی فرا ترکیب طراحی الگو و ابعاد موثر بر امید به زندگی در جوانان

محسن نیازی^[1]

علی فرهادیان^[2]

فرشته ایرانی^[3]

فاطمه خوش بیانی آرانی^[4]

10.22034/ssys.2023.2847.3074

تاریخ دریافت مقاله: 09/03/1402

                                                                                 تاریخ پذیرش مقاله: 31/04/1402

مقدمه

امید به زندگی یک شاخص اماری است که نشان می دهد متوسط طول عمر در یک جامعه چقدر است و یا به عبارت دیگر چند سال میتواند توقع طول عمر داشته باشد. واژه امید به زندگی در لغت به معنای تعداد سال هایی است که یک شخص زندگی خواهد کرد.امید به زندگی یکی از مهم ترین شاخص های سلامت و برآیند عوامل مختلف اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی و... است.در واقع امید یک حالت روحی و روانی و برانگیزاننده انسان به کار و فعالیت است.به طور طبیعی انگیزه بشر در کارهای اختیاری، امید به نفع یا ترس از زیان است(صفری شالی،طوافی،3:1396).

مفهوم کیفیت زندگی ساختارهایی چون شادمانی، سلامت ، امیدواری و رضایتمندی از زندگی را در بر می گیرد و معمولا به طور آشکاربا ضمنی با کمیت زندگی در تضاد است و می تواند رضایت بخش،خوشایند و یا فقط خرسندی باشد.امید به زندگی که موضوع پژوهش است جزیی از مفهوم کیفیت زندگی است.(خدادادی سنگده و همکاران،3:1394)

امید مبحث پیچیده ای است که اواخـر سـال1960، در چـارچوب علمـی مـورد بررسی قرارگرفته است و به تدریج با مطرح شدن روانشناسی سلامت، ایـن بحـث وارد دوره جدیـدی ازنظریـه پـردازی شـد.مفهـوم امیـد در طـول ده هـا سـال مـورد علاقـه روانپزشکان و متخصصان بهداشت بوده است امید به عنوان کلیـد روان درمـانی موفق و اساس نوعی از روان درمانی را تشکیل داده است. تا جایی که مفهوم امیدچندان به عرصه علوم اجتماعی راه نیافته است و تنها دو-سه دهه است که برخی محققان علوم اجتماعی در جهان به امید توجه کرده انـد.امیـدواری بـه آینده و نقطه مقابل آن یعنی ناامیدی، از مباحث مهمی است که در دهه اخیر مورد توجه جامعه شناسان،روان شناسان و علمای سیاست قرار دارد.جامعه شناسان به پیامـدهای جمعی و روان شناسان به پیامدهای فردی و دانشمندان علم سیاست به آثار سیاسی این پدیده میپردازند.امید عبارت است از تمایلی که با انتظار وقوع مثبت همراه است و یـا به عبارت دیگرارزیابی مثبت از آنچه را که فرد متمایل است ومیخواهدکـه بـه وقـوع بپیوندد(صفری شالی،طوافی،5:1396).

یکی از مهم‌ترین اهداف نظام‌های تعلیم و تربیت، افزایش امید به آینده و تأمین سلامت روان نوجوانان و جوانان است. در سنین جوانی و نوجوانی، دگرگونی‌های عاطفی و اجتماعی چشمگیری رخ می‌دهد که از هیجانات نوجوانان شدت می‌گیرد و غالباً دچار حالاتی چون عصبانیت، یأس، ناامیدی و ترس می‌شود.

امیدعاملی برانگیزاننـده اسـت و باعـث میشود جوانان مسیری را انتخاب کنند که در نهایت به تکامل آنان و جامعه بینجامد.اشنایدر معتقـد اسـت میتوان امیدواری را به دومفهوم مهم»تعیین جهتگری هدفمند موفق«و»برنامه ریـزی موفقیـت آمیـز«کـه دسترسی به اهداف را امکان پذیرمیکند، تقسیم کرد. شواهد نشان میدهد که بین بالا بودن میزان امید افراد به آینده و موفقیت آنها در فعالیتهای گوناگون،از جمله پیشرفت علمی، موفقیتهای ورزشی وسلامت جسمی و روانی بهتر،ارتباط زیادی وجود دارد)اشنایدر[5]،256:2002 ). نیروی انسانی مهمترین سرمایه جامعه است و هرچه این سرمایه کیفیت زندگی مطلوب و بالاتری داشته باشد (پور سید آقایی،1400).

جوانان قشر مهمی در جامعه هستند امید برای هر کسی خوب و مطلوب است امّا برای جوان، مطلوب تر و لازم تر؛ چرا که جوانِ بدون انگیزه و نشاط و امید مثل جسد بدون روح است. امید همانند روح در بدن جوان است. امید و امیدواری جایگاه خاصی در سلامتی روانی، جسمانی و به تبع آن، پیشرفت فرد و جامعه دارد؛ که نقش امید در پیشبرد توسعه جامعه به اهداف بلندمدت و آینده‌نگر بسیار با اهمیت است.رای رسیدن به موفقیت فقط داشتن هدف کافی نیست؛زیرا دشواری های زیادی در راه رسیدن به اهداف وجود دارد انسان قوی باید بتواند با وجود همه موناعی که در راه دارد به اهداف خود نزدیک تر شود.امید داشتن باعث می شود که افراد با مشکلات مقابله کنند.افرادی که امیدواری دارند همیشه دریچه ای برای رسیدن به خوشبختی پیدا خواهند کرد چون اعتقاد دارند که زندگی با تمام سختی هایش جریان دارد.

جامعه ایران به لحاظ مواجه شدن با تحولات سـاختاری هماننـد افـزایش سـالانه جمعیت،مسائل اقتصادی،اجتماعی وسیاسی وهمچنین گذرازجامعه سنتی به جامعه مدرن ودرآستانه ورود به عرصه دنیای فنّاوری شاهد بـروز پدیـده هـای مختلفـی در حوزه عدالت، نشاط،امنیت وآسیبهای اجتماعی است که این موضوع امید به اینده افراد را در جامعه ایران بیشتر از گذشته تحت تاثیر قرار داده است. امید به آینده، اگرچه تا حد زیادی بستگی به شرایط فردی دارد، اما عوامل اجتماعی نقش بـسیار مـؤثری در افزایش یا کاهش آن دارند.

پژوهش حاضر با توجه به اهمیت موضوع بحث امید به زندگی در جوانان که یک مولفه کلیدی در جامعه می باشد که اگر جوانان جامعه امید نداشته باشند ان جامعه به سمت نابودی پیش می رود زیرا جوانان سرمایه اصلی یک جامعه هستند.بر همین اساس، این پژوهش قصد آن دارد که به این سوالات جواب دهد  که شناخت مفهوم و ابعاد امید به زندگی نیازمند چه بستری است؟چه عواملی زمینه ساز تحقق امید به زندگی بالا است؟برای پاسخ به این سوالات این پژوهش در نظر دارد به صورت جامع و با استفاده از نتایج پژوهش های متفاوت و با روش فراترکیب به بررسی مولفه های امید به زندگی در بین جوانان بپردازد.

پیشینه تحقیق

امید به زندگی یکی از مهمترین شاخص های سلامت و برآیند عوامل مختلف اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و ... است. مطالعات زیادی به بررسی عوامل تعیین کننده امید به زندگی در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته پرداخته شده است که در زیر به بعضی از آنها اشاره می کنیم.

پیشینه داخلی

راحله غنی ئی و همکاران (1401)در پژوهشی با عنوان رابطه ساختاری ابراز هیجان در خانواده، پذیرش روانشناختی و احساس حقارت با امید به زندگی در نوجوانان خانواده های کم درآمد بیان می کند که بین ابراز هیجان منفی در خانواده با امید به زندگی از طریق پذیرش روانشناختی در نوجوانان خانواده های کم درآمد رابطه وجود دارد و با استفاده درست از هیجانات، آگاهی از هیجانات و پذیرش آنها و ابراز هیجانات به ویژه هیجانات مثبت در موقعیت های زندگی، احساسات منفی خویش را کاهش می دهند که به تبع آن، میزان سازگاری آنها با شرایط زندگی بهبود پیدا خواهد کرد.به طور کلی در تبیین نقش میانجی پذیرش روانشناختی می توان گفت ابراز هیجانات مثبت یا منفی در خانواده بر جو عاطفی خانواده اثر می گذارد و این جو خانواده است که به اتحاد اعضای خانواده منجر می شود که در نتیجه آن پذیرش مشکلات راحت تر اتفاق می افتد و تلاش برای حل مشکلات بیشتر می شود و با افزایش پذیرش مشکلات انتظار می رود تلاش فرد برای مقابله با مشکلات خانوادگی و مشکلات اقتصادی بیشتر و هدف دارتر شود و در نتیجه آن امید به زندگی در بین افراد بیشتر می شود. امیدی(1400) در پژوهشی با عنوان سیاست گذاری اجتماعی و مسئله امید بیان می کند که بالاترین سطح ارزیابی بدبینانه و ناامیدانه نسبت به آینده مربوط به محورهای اقتصادی و رفاهی است. مردانی فر و همکاران(1398) در پژوهشی با عنوان سرمایه اجتماعی و امید به آینده در میان دانشجویان بیان می کند که با افزایش سرمایه اجتماعی (اعتماد اجتماعی، هنجار اجتماعی، مشارکت اجتماعی)امیدواری به آینده بیشتر می شودو با کاهش سرمایه اجتماعی امید به آینده نیز کاهش معنادار می یابد.هرچه اعتماد اجتماعی بیشتر و مطلوب تر باشد امید به آینده دانشجویان هم بیشتر می شود. سبزواری و همکاران(1397)در پژوهشی با عنوان همبستگی بین جهت گیری مذهبی و امید به زندگی با رضایت از زندگی  بیان کرد که مولفه مذهبی بودن و جهت گیری مذهبی رابطه مثبتی با امید به زندگی و رضایت از زندگی دارد. مهدی زاده و قاری قرآنی(1397)در پژوهشی با عنوان عوامل اجتماعی موثر بر امید به آینده دانشجویان دانشگاه تهران بیان می کند که عواملی چون سرمایه اجتماعی،محدودیت های اجتماعی،نا برابری های جنسیتی و سر خوردگی های ایجاد شده از سوی جامعه و مقبولیت اجتماعی و امنیت اجتماعی و اعتماد اجتماعی و احساس محرومیت و دینداری و احساس آنومی بر روی امید به زندگی تاثیرگذار است.نتایج به دست آمده بیان می کند که با افزابش احساس محرومیت،احساس آنومی افراد افزایش پیدا می کند و احساس آنومی در بین افراد دیندار خیلی کم است و کسانی که احساس محرومیت کم تری دارند به آینده امیدوارتر هستند و با کاهش احساس آنومی امید به زندگی بیشتر می شود. صفری شالی و طوافی (1396)در پژوهشی با عنوان «بررسی میزان امید به آینده و عوامل مؤثر بر آن دربین شهروندان تهرانی»بیان می کند که احساس مقبولیت اجتماعی، احساس عدالت، ارضا نیاز، دینداری، احساس امنیت، پایگاه اقتصادی-اجتماعی، نشاط اجتماعی و احساس محرومیت بر میزان امید به اینده افراد تاثیر می گئارد که در نتیجه احساس محرومیت و احساس عدالت اجتماعی در امید به آینده نقش موثرتری دارند. فطرس و همکاران(1391)در پژوهشی با عنوان بررسی اثر آزادی اقتصادی بر امید به زندگی بیان می کند که مولفه های گوناگونی از جمله وضعیت پزشکی و بهداشـتی، سـطح رفـاه و امنیـت اجتماعی، ارائه خدمات اجتماعی و بیمه ای، امنیت شغلی و اقتصادی، نحوه تغذیه و کیفیت آن، سطح سواد بر شاخص امید به زندگی در جوامع مختلف تاثیر دارد و مولفه آزادی اقتصادی را اینگونه بیان کرده که قدرت  اقتصادی بیشتر، آموزش و خدمات بهداشتی درمـانی بهتـری را بـرای افـراد فراهم میکند، عامل اقتصادی را میتوان یکی از عوامل مهم وتأثیرگـذار بـر میـزان امیدبه زندگی در جوامع کنونی دانست.سلامتی ازجمله مواردی است که دردوران
رونق اقتصادی افزایش ودردوران رکود اقتصادی کاهش می یابد. سرلک و سواری(1395)در پژوهشی با عنوان تاثیر عوامل اقتصادی اجتماعی بر امید به زندگی در ایران  بیان می کند که مولفه های مانند وضعیت پزشکی و بهداشتی؛ تحصیلات، محیط، شیوه زندگی، هزینه های سلامت و عوامل ژنتیکی بر امید به زندگی افراد تاثیر می گذارد و نتایج بدست آمده حاکی از اثر گذاری منفی بلندمدت،رشد جمعیت، تورم، دی اکسید کربن و همچنین  اثرگذاری مثبت بلندمدت تحصیلات و شاخص تولیدغذا بر امید به زندگی میباشد. در این بین تولید غذا بیشترین اثر گذاری مثبت بر امید به زندگی را دارد وبیشترین تاثیر منفی را تولید دی اکسید کربن بر امید زندگی دارد.                                     افراسیابی و همکاران(1395)در پژوهشی با عنوان عوامل اجتماعی مرتبط با امید جوانان به آینده بیان می کند که مولفه های سرمایه اجتماعی و سرمایه فرهنگی و هویت حرفه ای و چشم انداز شغلی بر میزان امید به زندگی جوانان تاثیر گذار است و نتایج نشان داد که همه ی مولفه های ذکر شده با امید به زندگی رابطه ی معناداری دارند و هر چه فرد احساس کند که سرمایه فرهنگی و اجتماعی بیشتر و هویت حرفه ای و چشم انداز شغلی بهتری دارد امید به زندگی بیشتری دارد.

پیشینه خارجی

گالیس[6](2015) به مطالعه عوامل تعیین کننده امید به زندگی در156کشور جهان پرداخت. او دریافت که سرانه درآمد، مخارج سلامت عمومی، داشتن آب آشامیدنی سالم، کالری و سواد مهمترین عوامل تعیین کننده امید به زندگی هستند. سریمیوکس [7]و همکاران (2012)به بررسی مخارج بهداشت عمومی بر امید به زندگی کانادا پرداختند. آنها به این نتیجه رسیدند که پایین بودن مخارج سلامت منجر به کاهش امید به زندگی و بالا رفتن نرخ مرگ و میر در کانادا میشود. اناد و راوالین [8](2009)به این نتیجه رسیدند که رابطه مثبت ومعناداری بین امید به زندگی و سرانه تولید ناخالص داخلی وجود دارد. در تحقیق آنها مخارج بهداشتی عامل مهمی در بهبود شاخص امید به زندگی است. مولوک [9](2006)که تحقیقی راباعنوان»ارتبـاط بـین مقابلـه مـذهبی و رفتارهـای خودکشـی در نوجوانـان آمریکایی-آفریقایی تبار«انجام داده است،دریافت که ناامیدی و افسردگی عواملی خطرساز بـرای افکـار و اقدام به خودکشی هستند.رگرز [10]و همکاران(1989) برای اولین بارچارچوب مفهومی مناسبی در خصوص رابطه امید به زندگیو درآمد بیان نمودند.آنها به بررسی مهمترین عوامل تعیین کننده امید به زندگی برای33کشور در حال توسعه پرداختند. آنها دریافتند که تولیدات کشاورزی، نرخ با سوادی، دسترسی به آب سالم، متوسط سرانه کالری وسرانه پزشک نقش مهمی را در تعیین امید به زندگی برای کشورهای در حال توسعه ایفا می کند. در خصوص اهمیت مطالعه عوامل موثر بر امید به زندگی میتوان بیان داشت که سلامتی وسیله و هدفی ارزشمند برای نوع بشر محسوب میشود که اقتصاددانان و جامعه شناسان و روان شناسان به دنبال یافتن مکانیزم و روش بهینه برای ارتقای سلامتی جامعه هستند. برای دستیابی به سطوح بالایی از سلامتی، شناسایی ماهیت سلامتی و عوامل تاثیر گذار بر آن بسیار با اهمیت است و ما در این تحقیق با روش فراترکیب به شناختن دلایلی که باعث امید به زندگی انسان ها به خصوص جوانان می شود می پردازیم.

مبانی نظری

از نظر اشنایدر[11]،امید یک هیجان انفعالی نیست که تنها در لحظات تاریک زندگی پدیدار شود،بلکه فرآیندی
شناختی است که افراد به وسیله آن،فعالانه اهداف خویش را فراهم میکنند.وی معتقد است میتوان امیدواری را به دو مفهوم مهم"تعیین جهت گیری هدفمند موفق"و"برنامه ریزی موفقیت آمیز"که دسترسی
به اهداف را امکان پذیر میکند، تقسیم کرد. از طرفی اشنایدر،امید را که بسیار
نزدیک به خوش بینی است، به عنوان سازه ای شامل دو مولفه مفهوم سازی کرده است:

• توانایی طراحی گذرگاه هایی به سوی اهداف مطلوب به رغم موانع موجود؛
• کارگزار انگیزش برای استفاده از این گذرگاه ها

طبق این تعریف، امید هنگامی نیرومند است که اهداف ارزشمندی را دربرگیرد وبا وجودموانع چالش برانگیز اما برطرف شدنی،دستیابی به آنها در میان مدت ممکن باشد.جایی که ما برای رسیدن به هدف اطمینان داریم، امید غیرضروری است.جایی که مطمئن هستیم به هدف نخواهیم رسید، در این صورت ناامید میشویم.طبق این مفهوم بندی،هیجانهای مثبت و منفی،محصول جنبی تفکر هدفمند امید و ناامیدی هستند.توانایی طراحـی گـذرگاه هـایی به سوی هدفهای مطلوب به رغم موانع موجود و توانایی ایجاد انگیزه برای شروع و تداوم حرکت در ایـن گذرگاهها، امید مجموع این دو مؤلفه است.

ریمان [12](1977)تعیین هدف، نیروی راهیابی و نیروی اراده را سه جزءاصلی امید تعریف میکند.امیدواری برکیفیت روابط با دیگران تاثیر میگذارد؛به طوری که افراد ناامید به ندرت میتوانند ارتباط رضایت بخشی برقرار نمایند.پس همواره احساس تنهایی می کنند،در انتظار شکست به سر میبرند و وقایع کوچک را خیلی بد تعبیر می کنند. مندل[13](1972)معتقداست که فرد در ابتدا دچار ناامیدی و متعاقب آن دچار افسردگی میشود.این وضعیت با این ادراک شروع میشود که مدام اتفاقات منفی رخ میدهند یا اینکه اتفاقات مثبت رخ نمیدهند.حوادث منفی به عنوان موقعیت های شروع کننده ای عمل میکنند که افراد را دچاراحساس ناامیدی می نمایند.فرد بر اثر ناامیدی به شدت غیرفعال می شود و نمیتواند موقعیتهای مختلف خود را بسنجد و تصمیم بگیرد.ناامیدی شخص را به سرعت درهم می شکند و او را در برابر عوامل فشارزا، بی دفاع و گرفتار میکند.با گذشت زمان، شخص تمام امید خود را از دست می دهد وبه جای آن افسردگی عمیق را جایگزین می کند.به مرور زمان،این افسردگی بر ارتباط فرد با محیط اجتماعی اش تاثیر می گذارد.بنابراین امید یا ناامیدی هرچند در زمره مشکلات فردی به نظر می آیند، ولی دارای دلایل و پیامدهای اجتماعی نیزهستند.   رابینسون[14] (1983)معتقد است امید در تمام زندگی عنصری ضروری است.امید با نیروی نافذ خود سامانه فعالیتی را تحریک میکند تا بتواند تجربه های نو کسب نماید و نیروهای تازه ای را در انسان ایجاد کند.به طورکلی زمانی که شخص در دشواریها و بحرانهای زندگی قرار میگیرد، احساس امیدواری در فرد امیدوارزنده میشود و این امید است که پس از بحرانها آرامش را به فرد باز می گرداند.با توجه به نظریات مطرح شده متوجه می شویم امید به زندگی نقش حیاتی در زندگی افراد به خصوص جوانان دارد و از نظریه های قابل استفاده در این تحقیق می توان به نظریه ی اشنایدر اشاره کرد که بر این نظر است که امید فرآیندی شناختی است که افراد به وسیله آن،فعالانه اهداف خویش را فراهم میکنند.

روش شناسی پژوهش

در این پژوهش از روش استقرایی فراترکیب کیفی سندلوسکی و باروسو به منظور دستیابی به اهداف مورد نظر استفاده شده است. این روش فرایندی است که محققان را قادر می سازد تا یک سوال خاص پژوهشی را شناسایی کرده و سپس برای پاسخ گویی به ان به جست و جو،گزینش،ارزیابی، تلخیص و ترکیب شواهد عینی بپردازند. این فرایند از روش های دقیق کیفی یرای ترکیب کردن مطالعات کیفی موجود استفاده می کند تا طی یک روند تفسیری مفهوم عمیق تری را شکل دهد.بنابراین برای جمع اوری داده ها در فراترکیب از اطلاعات و یافته های استخراج شده از مطالعات دیگر با موضوع مرتبط و مشابه استفاده می شود که با یکپارچه سازی یافته های اصلی مطالعات منتخب به دنبال یافته های جامع و تفسیری می باشد که حاکی از فهم عمیق پژوهشگر در این باب است.یعنی به جای ارایه خلاصه ی جامعه ای از یافته ها یک ترکیب تفسیری از یافته ها را ایجاد می کند.ساندلوسکی و باروسو روشی هفت گامی را برای فرا ترکیب معرفی می کنند.

در این پژوهش برای جمع اوری داده ها پژوهش های گذشته در حوزه ی امید به زندگی را در ایران مورد کنکاش قرار داده و سپس با استفاده از روش هفت مرحله ای  ساندلوسکی و باروسو[15] به بررسی موضوع پرداخته شده است.تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز در سه مرحله صورت گرفته است.در مرحله ی اول با بررسی کامل ادبیات پژوهش فهرستی از مقالات مرتبط با این حوزه و حتی مقالاتی که به طور فرعی به این موضوع پرداخته اند، تهیه گردید؛ در مرحله دوم ، چکیده ی این مقالات استخراج و مقالات دسته بندی شدند، در نهایت با انتخاب مقالات مرتبط کد ها و عناصر کلیدی این مقالات جمع آوری شد. سپس در مرحله سوم با استخراج این عناصر کلیدی ، ترکیب نهایی انجام و مقولات اصلی گردآوری گردید و تحلیل و جمع بندی نهایی صورت گرفت. تجزیه و تحلیل اطلاعات به دست آمده از روش فراترکیب که شامل هفت مرحله است و به طور کامل به آن اشاره می شود.

گام اول:تنظیم سوال پرسش

1)چه چیزی به شناسایی و مطالعه ی ابعاد و مولفه های امید به زندگی پرداخته است؟2)جامعه مورد مطالعه: استفاده از سایت های علمی ایرانی. 3)محدوده زمانی:بین سال های 1390 تا 1401  . 4)چگونگی روش:استفاده از روش تحلیل اسناد داده های کیفی

گام دوم:بررسی نظام مند متون

در این مرحله به جستجوی سیستماتیک مقالات در نشریه های مختلف می پردازیم.

گام سوم:جستجو و انتخاب مقالات مناسب

در این گام در هر مرحله بازبینی مقالات بر اساس عوامل مختلفی مورد بررسی قرار گرفت و مواردی که دارای ارتباط کمتری بودند از فرایند فراترکیب کنار گذاشته شدند.

گام چهارم: استخراج مفاهیم و کدهای مختلف با موضوع پژوهش در این مرحله محتوای مقالات بررسی دقیق شد و کدهایی که ارتباط با واژه های کلیدی داشتند، انتخاب و بر اساس آن ها مفاهیم و مقوله ها شکل گرفت .تحلیل زمینه، روشی برای تعیین، تحلیل و بیان الگوهای موجود درون داده هاست که داده ها را سازماندهی و در قالب جزئیات توصیف می کند و حتی می تواند از این فراتر رود و جنبه های مختلف موضوع پژوهش را نیز تفسیر نماید.

گام پنجم:تجزیه و تحلیل و ترکیب یافته های کیفی

هدف فرا ترکیب ایجاد تفسیر یکپارچه و جدید از یافته ها می باشد.این متدلوژی جهت شفاف سازی مفاهیم و الگو ها نتایج در پالایش حالت های موجد دانش و ظهور مدل های عملیاتی و نظریه های پذیرفته شده است.در طول تجزیه و تحلیل موضوع هایی را جستجو می کند که در میان مطالعات موجود در فراترکیب پایدار شده اند.سانلوسکی و باروسو این مورد را بررسی موضوعی می نامند. در ابتدا پژوهشگر که تمام عوامل استخراج شده از مطالعات را کد در نظر می گیرد.

گام ششم: کنترل کیفیت

پایایی و اعتبار مدل : مدل طراحی شده شامل 18 بعد اصلی و 49 مولفه فرعی می باشد.پس از تکمیل مراحل روش شناسی متاترکیب، مدل طراحی شده، در جلسه های گروه کانونی با شرکت 5 نفر از خبرگان علوم اجتماعی ارایه شد. در این جلسات تمامی دو سطح مدل مورد بررسی قرار گرفت و تغییری روی آن انجام نگرفت. در واقع ابعاد و مولفه های جدید به مدل اضافه یا کسر نگردید. روایی مدل حاضر، از طریق روایی محتوا حاصل شده، که این امر از دو جنبه صورت گرفته است. جنبه ی اول استفاده از اجزا و عوامل مدل های ارایه شده ی پیشین است که خود به روایی مدل منجر می گردد و جنبه ی دوم، تشکیل جلسه های گروه کانونی و ارایه مدل در این جلسه ها به متولیان علوم اجتماعی است که عدم تغییر مدل نشان دهنده ی روایی مدل طراحی شده است. از آنجایی در مراحل مدل، معیارهای مدل های پیشین به عنوان کد در نظر گرفته شد وبا در نظر گرفتن شباهت های معنایی بین کدها، اقدام به ادغام آنان و ایجاد مفاهیم شده است. در این پژوهش برای حفظ کیفیت مطالعه از شاخص کاپا استفاده شده است که در آن po، میزان توافق مشاهده شده و pe، میزان توافق مورد انتظار است. مقدار کاپا، بین صفر تا یک نوسان دارد و هرچه مقدار آن به عدد یک نزدیک تر باشد، نشان می دهد که توافق بیشتری بین مرورگران وجود دارد. چگونگی محاسبه شاخص کاپا به این صورت می باشد.بنابراین به منظور سنجش پایانی مدل طراحی شده از شاخص کاپا استفاده شده است.مقدار شاخص کاپا برابر با 92.0 محاسبه شد که با توجه به وضعیت شاخص کاپا در سطح توافق عالی قرار گرفته است.

گام هفتم: ارائه ی یافته ها

برای تجزیه و تحلیل پژوهش های انجام شده در ارتباط با معیار های امید به زندگی از کدگذاری استفاده شد.منظور از کدگذاری عبارت است از عملیاتی که طبق آن داده ها تجزیه مفهوم سازی و به شکل تازه ای در کنار هم قرار داده می شوند.کدگذاری باز قصد دارد تا داده ها و پدیده ها را در قالب مفاهیم در آورد. سپس این کدها را بر اساس پدیده های کشف شده در داده ها که مستقیما به پرسش تحقیق مربوط می شوند دسته بندی کنیم.در این جا محقق با در نظر گرفتن مفهوم هر یک از این کدها،آنها را در یک مفهوم مشابه دسته بندی می کند. به این صورت پژوهشگر با تشکیل کدها، مفهوم نهایی را دسته بندی و به بهترین شکل آن را توصیف می کند. در پژوهش حاضر نیز ابتدا عوامل استخراج شده از مطالعات را به عنوان کد در نظر گرفته و سپس با در نظر گرفتن مفهوم هر یک از کد ها آنها در یک مفهوم مشابه دسته بندی می کند، به این ترتیب مفاهیم اصلی پژوهش شکل می گیرد.

بحث و نتیجه گیری:

امید به زندگی  ضروری ترین عامل برای افراد جامعه و به خصوص قشر جوان هست.به طوری که اگر امید به زندگی نباشد جامعه رو به نابودی می رود جوانان در اوج سازندگی ، شکوفایی ،تحرک و پویایی قرار دارند  که اینده جامعه به دست انها رقم خواهد خورد.به عقیده بسیاری از نظریه پردازان امید، باور به آینده ای بهتر است و بر تعاملات و روابـط بـین افـراد تـأثیر مـیگـذارد و باعـث
جلوگیری از انفعال جوانان و جهت بخشی به زندگی آنان میشود. امید به آینده میتواند به رشد و شکوفایی شخصیت، خلاقیت، شادی و نشـاط، تحـرک و پویـایی در نسـل
جوان بینجامد و ناامیدی میتواند انواع آسیبهای از جمله رفتارهای خشونت آمیز، افسردگی، سوء
مصرف مواد مخدر و رفتارهای پرخطر را در پی داشته باشد.پژوهش حاضر نیز با توجه به اهمیت موضوع به بحث و بررسی مطالعات فراترکیب طراحی الگو و ابعاد موثر بر امید به زندگی در جوانان پرداخته است؛ از جمله ابعادی که در این تحقیق از 22 مقاله استخراج شده است، می توان به: سرمایه فرهنگی،سرمایه اجتماعی،سرمایه اقتصادی، سلامت جسمی و روانی،شیوه زندگی ومحیط و...اشاره کرد.

نتایج تحقیق ما از سویی با نظر ریمان در رابطه با شبکه روابط و سرمایه اجتماعی با امید به آینده جوانان  همسو است زیرا ارتباط با افراد و محسط اجتماعی موجب کاهش افسردگی و افزایش امید به آینده است.از سویی دیگر با تحقیق افراسیابی و همکاران(1395) همسو می باشد که در این تحقیق بیان شد که  مولفه های سرمایه اجتماعی و سرمایه فرهنگی و هویت حرفه ای و چشم انداز شغلی بر میزان امید به زندگی جوانان تاثیر گذار است و نتایج نشان داد که همه ی مولفه های ذکر شده با امید به زندگی رابطه ی معناداری دارند و هر چه فرد احساس کند که سرمایه فرهنگی و اجتماعی بیشتر و هویت حرفه ای و چشم انداز شغلی بهتری دارد امید به زندگی بیشتری دارد.از سویی دیگر در رابطه با بحث سلامت و وضعیت پزشکی و بهداشتی و محیط زندگی با تحقیق سرلک و سواری(1395) همسو می باشد که این عوامل را درافزای ش یا کاهش امید به زندگی تاثیرگذار می دانند.

از نتایج تحقیق متوجه شدیم که سرمایه های زندگی انسان به آنها امید می دهد و موجب هدفدار شدن آنها می شود.امید داشتن به زندگی یک احساس خوب و انگیزه بخش است که باعث تحرک و میل رسیدن به هدف می شود، در واقع امید هم بر سلامت جسم و هم بر سلامت روان تاثیر می گذارد و جوانا که در عرصه اجتماع هستند از روحیه و امید بالایی برخوردارند و این امید زیاد وسیله ترقی و پیشرفت خود قرار می دهند و از نظر علمی و شغلی پیشرفت می کنند و شرایط کنونی این را نشان نمیدهد چون وضعیت بد اقتصادی، عدم تامین نیازهای زندگی، بیکاری و فشار روانی باعث ناامیدی در بین جوانان می شود که می توان با نتایجی که از تحقیق به دست آمده برای افزایش امید به زندگی در بین جوانان به دنبال راه حل هایی بود زیرا امید روندی فعال و آموختنی می باشد.

نتایج تحقیق در راستای موارد ذکر شده با استفاده از روش استقرایی کیفی فراترکیب و مطالعه چندین مقاله مرتبط به دست امده است.از نتایج متوجه می شویم که مولفه هایی مثل محدودیت های اجتماعی ،مدارک علمی،نوع شغل و دید مثبت یا منفی نسبت به آن ، عدم اعتماد به آینده ، وجود بی عدالتی ،نوع ارتباطمان با دیگران ،رفتارهای تبعیض آمیزو میزان سرمایه مادی و کیفیت خواب و نوع تغذیه و...بر میزان امید به زندگی تاثیرگذار هستند.نتایج پژوهش قابل استفاده برای سازمان  اموزش و پرورش و وزارت بهداشت ودرمان و وزارت ورزش و جوانان می باشد.